(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

భీష్మపర్వ - అధ్యాయ 084

॥ శ్రీః ॥
6.84. అధ్యాయః 084
Mahabharata - Bhishma Parva - Chapter Topics
యుధిష్ఠిరాదియుద్ధవర్ణనం ॥ 1 ॥
Mahabharata - Bhishma Parva - Chapter Text

సంజయ ఉవాచ। 6-84-0x(4163)(42419)
తతో యుధిష్ఠిరో రాజా మధ్యం ప్రాప్తే దివాకరే।
శ్రుతాయుపమభిప్రేక్ష్య ప్రేషయామాస వాజినః ॥ 6-84-1(42420)
తతస్తు త్వరితో రాజఞ్శ్రుతాయుషమరిందమన్ ।
నిజఘ్నే సాయకైస్తీక్ష్ణైర్నవభిర్నతపర్వభిఃక ॥ 6-84-2(42421)
స సంవార్య రమే రాజా ప్రేషితాంధర్మసూనునా ।
శరాన్సప్త మహేష్వాసః కౌంతేయాయా సమార్షయత్॥ 6-84-3(42422)
తే తస్వ కవచం భిత్త్వా పపుః శోణితమాహవే।
అసూనివ విచిన్వంతో దేహే తస్య మహాత్మనః ॥ 6-84-4(42423)
పాండవస్తు భృశం క్రుద్ధో విద్ధస్తేన మహాత్మనా ।
రణే వరాహకర్ణేన రాజానం హృద్యవిధ్యతా ॥ 6-84-5(42424)
అథాపరేణ భల్లేన కేతుం తస్య మహాత్మనః ।
రథశ్రేష్ఠో రథాత్తూర్ణం భూమౌ పార్థో న్యపాతయత్ ॥ 6-84-6(42425)
కేతు నిపతితం దృష్ట్వా శ్రుతాయుః స తు పార్థివః ।
పాండవం విశిఖైతీక్ష్ణై రాజన్వివ్యాధ సప్తభిః ॥ 6-84-7(42426)
తతః క్రోఘాత్ప్రజజ్వల ధర్మపుత్రో యుధిష్ఠిరః ।
యథా యుగాంతే భూతాని దిధక్షురివ పావకః ॥ 6-84-8(42427)
క్రుద్ధం తు పాండవం దృష్ట్వా దేవగంధర్వరాక్షసాః ।
ప్రవివ్యధుర్మహారాజ వ్యాకులం జాప్యభూజ్జగత్ ॥ 6-84-9(42428)
సర్వేషాం చైవ భూతానామిదమాసీన్మనోగతం ।
త్రీంల్లోకాన్మ సంక్రుద్ధో నృపోఽయం ధక్ష్యతీతి వై ॥ 6-84-10(42429)
ఋష..... దేవాశ్చ చక్రుః స్వస్త్యయనం మహత్।
లోకానాం నృపాశాంత్యర్థం క్రోధితే పాండవే తదా ॥ 6-84-11(42430)
స చ క్రోధసమావిష్టః సృక్విణీ పరిసంలిహన ।
ఇవారాత్సవపుర్ఘోరం యుగాంతాదిత్యసన్నిభం ॥ 6-84-12(42431)
తతః సైన్యాని సర్వాణి తావకాని విశాంపతే ।
నిరాశాన్యభవంస్తత్ర జీవితం ప్రతి భారత ॥ 6-84-13(42432)
స తు ధైర్యేణ తం కోపం సన్నివార్య మహాయశాః ।
శ్రుతాయుషః ప్రచిచ్ఛేద ముష్టిదేశే మహాధనుః ॥ 6-84-14(42433)
అథైనం ఛిన్నధన్వానం నారాచేన స్తనాంతరే ।
నిర్బిభేద రణే రాజా సర్వసైన్యస్య పశ్యతః ॥ 6-84-15(42434)
సత్వరం చ రణే రాజంస్తస్య వాహాన్మహాత్మనః ।
నిజఘాన శరైః క్షిప్రం సూతం చ సుమహాబలః ॥ 6-84-16(42435)
హతాశ్వం తు రథం త్యక్త్వా దృష్ట్వా రాజ్ఞోఽస్య పౌరుషం ।
విప్రదుద్రావ వేగేన శ్రుతాయుః సమరే తదా॥ 6-84-17(42436)
తస్మింజితే మహేష్వాసే ధర్మపుత్రేణ సంయుగే।
దుర్యోధనబలం రాజన్సర్వమాసీత్పరాఙ్భుఖం ॥ 6-84-18(42437)
ఏవం జిత్వా మహారాజ ధర్మపుత్రో యుధిష్ఠిరః ।
వ్యాత్తాననో యథా కాలస్తవ సైన్యం జఘాన హ ॥ 6-84-19(42438)
చేకితానస్తు వార్ష్ణేయో గౌతమం రథినాం వరం ।
ప్రేక్షతాం సర్వసైన్యానాం ఛాదయామాస సాయకైః ॥ 6-84-20(42439)
సంనివార్య శరాంస్తాంస్తు కృపః శారద్వతో యుధి।
చేకితానాం రణే యత్తం రాజన్వివ్యాధ పత్రిభిః ॥ 6-84-21(42440)
అథాపరేణ భల్లేన ధనుశ్చిచ్ఛేద మారిష ।
సారథిం చాస్య సమరే క్షిప్రహస్తో న్యపాతయత్ ॥ 6-84-22(42441)
అశ్వాంస్ఛాస్యావధీద్రాజన్నుభౌ తౌ పార్ష్ణిసారథీ ।
అవప్లుత్య రథాత్తూర్ణం గదాం జగ్రాహ సాత్వతః ॥ 6-84-23(42442)
స తయా వీరఘాతిన్యా గదయా గదినాం వరః ।
గౌతమస్య హయాన్హత్వా సారథిం చ న్యపాతయత్ ॥ 6-84-24(42443)
భూమిష్ఠో గౌతమస్తస్య శరాంశ్చిక్షేప షోడశక ।
శరాస్తే సాత్వతం భిత్త్వా ప్రావిశంధరణీతలం ॥ 6-84-25(42444)
చేకితానస్తతః క్రుద్ధః పునశ్చిక్షేప తాం గదాం ।
గౌతమస్య వధాకాంక్షీ వృత్రస్యేవ పురందరః ॥ 6-84-26(42445)
తామాపతంతీం విమలామశ్యమగర్భాం మహాగదాం।
శరైరనేకసాహస్త్రైర్వారయామాస గౌతమః ॥ 6-84-27(42446)
చేకితానస్తతః ఖంగం క్రోధాదుద్ధృత్య భారత।
లాఘవం పరమాస్థాయ గౌతమం సముపాద్రవత్ ॥ 6-84-28(42447)
గౌతమోఽపి ధనుస్త్యక్త్వా ప్రగృహ్యాసిం సుసంయతః ।
వేగేన మహతా రాజంశ్చేకితానముపాద్రవత్ ॥ 6-84-29(42448)
తావుభౌ బలసంపన్నౌ నిస్త్రింశవరధారిణౌ ।
నిస్త్రింశాభ్యాం సుతీక్ష్ణాభ్యామన్యోన్యం సంతతక్షతుః ॥ 6-84-30(42449)
నిస్త్రింశవేగాభిహతౌ తతస్తౌ పురుషర్షభౌ ।
ధరణీం సమనుప్రాప్తౌ సర్వభూతనిషేవితాం ॥ 6-84-31(42450)
మూర్ఛయాఽభిపరీతాంగౌ వ్యాయామేన తు మోహితౌ ।
తతోఽభ్యధావద్వేగేన భీమసేనః సుహృత్తయా ॥ 6-84-32(42451)
చేకితానం తథాభూతం దృష్ట్వా సమరదుర్మదః ।
రథమారోపయచ్చైనం సర్వసైకన్యస్య పశ్యతః ॥ 6-84-33(42452)
తథైవ శకుని శూరః స్యాలస్తవ విశాంపతేక ।
ఆరోపయద్రథం తూర్ణం గౌతమం రథినాం వరం ॥ 6-84-34(42453)
సౌమదత్తిం తతః క్రుద్ధో ధృష్టకేతుర్మహాబలః ।
నవత్యా సాయకైః క్షిప్రం రాజన్వివ్యాధ వక్షసి ॥ 6-84-35(42454)
సౌమదత్తిరురస్థైస్తైర్భృశం బాణైరశోభత ।
మధ్యందినే మహారాజ రశ్మిభిస్తపనో యథా ॥ 6-84-36(42455)
భూరిశ్రవాస్తు సమరే ధృష్టకేతుం మహారథం ।
హతసూతహయం చక్రే విరథం సాయకోత్తమైః ॥ 6-84-37(42456)
విరథం తం సమాలోక్య హతాశ్వం హతసారథిం ।
మహతా శరవర్షేణ చ్ఛాదయామాస సంయుగే ॥ 6-84-38(42457)
స తు తం రథముత్సృజ్య ధృష్టకేతుర్మహామనాః ।
ఆరురోహ తతో యానం శతానీకస్య మారిష ॥ 6-84-39(42458)
చిత్రసేనో వికర్ణశ్చ రాజందుర్మర్షణస్తథా।
రథినో హేమసన్నాహాః సౌభద్రమభిదుద్రువుః ॥ 6-84-40(42459)
అభిమన్యోస్తతస్తైస్తు ఘోరం యుద్ధమవర్తత।
శరీరస్య యథా రాజన్వాతపిత్తకఫైస్త్రిభిః ॥ 6-84-41(42460)
విరథాంస్తవ పుత్రాంస్తు కృత్వా రాజన్మహాహవే ।
న జఘాన నరవ్యాఘ్రః స్మరన్భీమవచస్తదా ॥ 6-84-42(42461)
తతో రాజ్ఞాం బహుశతైర్గజాశ్వరథయాయిభిః ।
సంవృతం సమరే భీష్మం దేవైరపి దురాసదం ॥ 6-84-43(42462)
ప్రయాంతం శీఘ్రముద్వీక్ష్య పరిత్రాతుం సుతాంస్తవ ।
అభిమన్యుం సముద్దిశ్య బాలమేకం మహారథం ॥ 6-84-44(42463)
వాసుదేవమువాచేదం కౌంతేయః శ్వేతవాహనః ।
చోదయాశ్వాన్హృషీకేశ యత్రైతే బహులా రథాః ॥ 6-84-45(42464)
ఏతే హి బహవః శూరాః కృతాస్త్రా యుద్ధదుర్మదాః।
యథా హన్యుర్న నః సేనాం తథా మాధవ చోదయ ॥ 6-84-46(42465)
ఏవముక్తః స వార్ష్ణేయః కౌంతేయేనామితౌజసా ।
రథం శ్వేతహయైర్యుక్తం ప్రేషయామాస సంయుగే ॥ 6-84-47(42466)
నిష్ఠానకో మహానాసీత్తవ సైన్యస్య మారిష ।
యదర్జునో రణే క్రుద్ధః సంయాతస్తావకాన్ప్రతి ॥ 6-84-48(42467)
సమాసాద్య తు కౌంతేయో రాజ్ఞస్తాన్భీష్మరక్షిణః ।
సుశర్మాణమథో రాజన్నిదం వచనమబ్రవీత్ ॥ 6-84-49(42468)
జానామి త్వాం యుధాం శ్రేష్ఠమత్యంతం పూర్వవైరిణం ।
అనయస్యాద్య సంప్రాప్తం ఫలం పశ్య సుదారుణం ॥ 6-84-50(42469)
అద్య తే దర్శయిష్యామి పూర్వప్రేతాన్పితామహాన్ ।
ఏవం సంజల్పతస్తస్య బీభత్సోః శత్రుఘాతినః ॥ 6-84-51(42470)
శ్రుత్వాపి పరుషం వాక్యం సుశర్మా రథయూథపః ।
న చైనమబ్రవీత్కించిచ్ఛుభం వా యది వాఽశుభం ॥ 6-84-52(42471)
అభిగంయార్జునం వీరం రాజభిర్బహుభిర్వృతః।
పురస్తాత్పృష్ఠతశ్చైవ పార్శ్వతశ్చైవ సర్వతః ॥ 6-84-53(42472)
పరివార్యార్జునం సంఖ్యే తవ పుత్రైర్మహారథః ।
శరైః సంఛాదయామాస మేఘైరివ దివాకరం ॥ 6-84-54(42473)
6-84-55(42474)
తతః ప్రవృత్తః సుమహాన్సంగ్రామః శోణితోదకః।
తావకానాం చ సమరే పాండవానాం చ భారత ॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.